Program ESPON - Obszary badawcze I rundy
Obszary badawcze - Runda I
Tematy i problemy badawcze pierwszej rundy projektów Priorytetu 1. przyjęte przez Komitet Monitorujący
1. Zmiany klimatyczne i ich wpływ na regiony i gospodarki lokalne
Projekt ten powinien badać prawdopodobne zmiany w temperaturze w ciągu następnych 25 lat i ich wpływ na gospodarki lokalne i regionalne. Chodzi przede wszystkim o zjawiska takie jak susze i ich wpływ na rolnictwo, malejące zasoby wody pitnej, malejące opady śniegu i ich wpływ na obszary turystyczne. Projekt może analizować prawdopodobne podniesienie poziomu mórz i rzek i ich potencjalny wpływ na obszary wybrzeży, miasta portowe, zjawiska dotyczące śródlądowych szlaków wodnych.
2. Wpływ nowej polityki energetycznej i wzrostu cen energii na regionalną konkurencyjność
Projekt ten mógłby analizować wpływ rosnących cen energii i wzrostu produkcji energii ze źródeł odnawialnych na gospodarki krajowe i regionalne w okresie najbliższych 20 lat. Rosnący popyt na energię ze źródeł odnawialnych prawdopodobnie będzie faworyzował regiony, w których produkcja energii jest najbardziej wydajna. Wzrost kosztów energii będzie prowadził do coraz większych inwestycji w energooszczędność. Pytanie w jakich krajach i sektorach (mieszkania, transport, usługi, przemysł, rolnictwo) oszczędności na energii mogą być osiągnięte przy najmniejszych kosztach? Takie badanie będzie wymagało oszacowania elastyczności popytu na energię według sektorów i krajów, a tam gdzie to możliwe, również regionów.
3. Przepływy migracyjne i zmiany demograficzne oraz ich wpływ na europejskie regiony i miasta
Rezultatem tego projektu powinny być scenariusze pokazujące rozwój migracji wewnątrz UE i migracji z zewnątrz. Te dwa rodzaje migracji powinny być potraktowane osobno, należy też rozróżnić migracje osób w wieku poprodukcyjnym od migracji populacji w wieku produkcyjnym. Jeżeli będzie to możliwe, badanie powinno uwzględnić wpływ wzrostu zatrudnienia i różnic płacowych na migracje wewnątrz UE.
4. Miasta i aglomeracje: funkcjonalność i potencjał dla europejskiej konkurencyjności i spójności
Ten projekt badawczy powinien skupić się na roli miast jako biegunów wzrostu oraz spójności społecznej. Dzięki uaktualnionym danym Urban Audit dostępnym w drugiej połowie 2007 roku oraz ewentualnie danym z innych źródeł, badanie to powinno umożliwić analizę roli miast i ich aglomeracji w odniesieniu do rozwoju regionalnego/krajowego. Badanie powinno umożliwić identyfikację miast, które są lokomotywami wzrostu dla całego regionu/kraju, a które utrudniają rozwój. Aspekt spójności społecznej powinien zawierać relacje miasta z otoczeniem i resztą kraju oraz zróżnicowania wewnątrz miast, szczególnie w odniesieniu do dzielnic, w których koncentrują się różne formy niedostatku (bezrobocie, przestępczość, niska jakość mieszkań, ubóstwo, słaba edukacja, itd.).
5. Szanse rozwojowe różnych typów obszarów wiejskich
Projekt powinien wyodrębnić obszary wiejskie, przeanalizować je pod kątem różnych cech/kryteriów (gęstość zaludnienia, dynamika demograficzna, udział usług w strukturze gospodarki, udział sektora rolniczego, itd.). Celem jest lepsze zrozumienie kierunków rozwoju tych (nie wszystkie obszary wiejskie się wyludniają) oraz roli małych i średnich miast w rosnącej atrakcyjności tych obszarów.
6. Ocena terytorialnego wpływu polityk
Projekt ten powinien zdefiniować i przetestować instrument oceny terytorialnego wpływu polityki na poziomie regionalnym. Projekt będzie bazował na wynikach badań poprzedniej edycji Programu EPSON (badania nad wykorzystaniem modelu TEQUILA opracowanego w ramach projektu o scenariuszach 3.2). Testowanie na poziomie regionalnym powinno dotyczyć polityki spójności i konkurencji (pomoc państwowa).